• London

  • Beirut

  • Moscow

  • Los Angeles

  • Paris

  • Sydney

  • Toronto

Circus Medrano (Մետրանօ կրկէսը)

12.07.2019   22:58

ՅԱԿՈԲ ՄԱՐՏԻՐՈՍԵԱՆ

ՆՈՐ ՕՐ, ԼՈՍ ԱՆՃԵԼԸՍ.-  Նախքան յօդուածին անցնիլը, կը փափաքինք այստեղ կարճ բացատրական մը տալ Մետրանօ բառին մասին, որ սպաներէնէ (պասքերէն) ծագում առած է edi (վայրի ձարխոտ, մագլցող բոյս) եւ –ano (հաւաքածոյ, կոյտ) իմաստով երկու բառերու միացումով. այսինքն մէկ բառով՝ վայրի խոտերու կոյտ: Սըրքըս բառը արդէն բացատրականի կարօտ չէ, քաջ իմանալով որ ան կազմուած է ծաղրածուներու, լարախաղացներու, մարզուած եւ ընտելացած կենդանիներու, հիւրընկալ անձերու, դերակատարներու եւ այլ զանազան յատկութիւններ ունեցող անհատներու միացումով, որոնք ընդհանրապէս՝ բացօթեայ կամ վրաններու ներքեւ կը ներկայացնեն իրենց դերակատարութիւնները եւ խաղարկութիւնները: Հռոմի մէջ, ժամանակին, մասնաւոր տիպարով սարքուած հաւկթաձեւ ամփիթատրոններ կառուցուած էին այդ նպատակին համար, ուր ժողովուրդը կը յաճախէր այնտեղ զուարճանալու համար: Իսկ այժմ մենք ունինք շարժապատկերներու սրահները, հեռուստատեսիլը, ձայնասփիւռը, Դիմատետրը, Ինսթակրամը, Թուիթըրը, այն փոքրիկ հեռախօսները, Եութուպը եւ զանազան ու այլազան սարքեր ու միջոցներ մեզ զուարճացնելու համար, մէն մի վայրկեան, ամէն տեղ:

Այժմ նաեւ… Մետրանօ սպանական ընտանիքը չնուաստացնելու համար զանց կ’առնենք իրենց մասին որեւէ ակնարկութիւն, մեր նիւթը կեդրոնացնելով բոլորովին մէկ այլ տարբեր ուղիի վրայ:

Մեր նիւթով այսօր կ’անդրադառնանք աշխարհի մէջ տեղի ունեցած լրատուական եւ հաղորդակցական աղբիւրներուն, անոնց հեղինակներուն, իրենց հաղորդած լուրերուն, մեկնաբանութիւններուն եւ մասնաւորապէս՝ հաղորդավարներուն, լրատուներուն եւ այլ դերակատարներու վրայ, որոնք այս ասպարէզի այսօրուան ծաղրածուները ու խաղարկուներն են:

Արդարեւ, որեւէ տարբերութիւն կը տեսնէ՞ք այսօրուան լրատուական եւ հաղորդակցական ընկերութիւններուն եւ կրկէսներուն միջեւ: Այս լրատուական ընկերութիւնները բազմացած են ձարխոտի նման, այն աստիճանի, ուր անտանելի կը դառնան իրենց ներկայութեամբ եւ անիմաստ շաղակրատութիւններով (Բացառութիւնները յարգելի են անշուշտ):  Մէտրանոյի վերածուած հեռուստատեսիլի կայաններ, որոնք օրն ի բուն մէկ կողմէն Թրամփը շալկած, միւս կողմէն Նենսի Փելոսի, Ճօ Պայտըն, Պըրնի Սենտըրզ, Չաք Շումըր, Միւլլըր կամ մօտաւորապէս 20 դեմոկրատ նախագահական թեկնածուներ, կը զրուցեն ու կը զրուցեն անդադար, առանձին կամ մեկնաբաններու հետ (որոնց պաշտօնը կամ անձնաւորութիւնն իսկ տարակուսելի է), մինչեւ իրենց սահմանուած ժամանակի աւարտը, իրենց յաջորդելու համար մէկ այլ հաղորդավար, իր մեկնաբաններով, որը իր կարգին կը շարունակէ նոյն յանկերգը առանց դոյզն իսկ վհատելու կամ յոգնելու: Կը բաւէ որ նախագահ Թրամփ կամ մէկ այլ պետական ներկայացուցիչ բառ մը արտասանէ կամ յայտարարութիւն մը ընէ այս օրերուն երկրին ամենատագնապալի հարցերէն մէկուն մասին, ըլլան անոնք երկրէն ներս գաղթականութեան, անօրէններու կեցութեան եւ անոնց պատսպարման, Մեքսիքոյի, Իրանի հիւլէական զէնքերու զինաթափութեան (Իրաքի պատմականը չկրկնելու համար), Վենեզուելայի «մարդկային իրաւունքներու պաշտպանութեան» (չկրկնելու համար Քուպայի հարցը),  չինական, ուքրանական կամ ամէն առաւօտեան նորանոր ծագած կամ ծագեցուած հարցերու մասին եւ ահաւասիկ ծայր կու տան մոլեռանդ տագնապալի վայրկեաններ, ուր հաղորդավարները, «իրար անցած» կը սկսին այնպիսի «լուրջ» եւ «հրամայական» ձեւով ներկայացնել իրենց արարը: Կարծէք աշխարհը փուլ պիտի գար ճիշդ այդ վայրկեանին, եթէ ոեւէ մէկը չանսայ իրենց: Իսկ անոնք որոնք հեղինակն էին այդ «լուրերուն», մէկդի քաշուած, շատ հաւանաբար կուշտ ու կուռ կը ծիծաղին ժողովուրդին վրայ:

Իսկ Մետրանոն, կը շարունակուի օրն ի բուն:

Վայ եկած է եթէ հանդիսատեսը կամ ունկնդիրը իրապէս հաւատայ անոնց: Այնքան գա՛յլ գա՛յլ ոռնացած են այս մարդիկ, որ այլեւս իրենց հաւատացող պիտի չմնայ իրական պատահարի կամ պարագայի մը ժամանակ:

 

Share Button

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Լրատուութեան գործընկեր